Paulus Jansen

Weblog
Paulus Jansen

Wethouder wonen, ruimtelijke ordening, sport, dierenwelzijn en vastgoed in de gemeente Utrecht

donderdag 25 juli 2013, 11.59 uur – paulus
Categorie: energie & klimaat

NUON terugkopen: serieuze optie

Vattenfall wil vier jaar na aankoop NUON al weer kwijt. Ze hebben inmiddels 40% op de aankoopsom van €10 miljard afgeschreven. Cynici bij de gemeenten en provincies zullen zeggen: “Blij dat we die toko net op tijd van de hand gedaan hebben.” Ik vind dat behalve cynisch ook uiterst kortzichtig. In het belang van de klanten, het personeel maar vooral ook vanwege de verduurzamingsagenda zou terugkoop serieus overwogen moeten worden.

Natuurlijk is er voor NUON veel te veel betaald. Net als voor Essent trouwens, dat recent al een aandeel in zijn elektriciteitscentrales verkocht aan Gazprom, om de balans op te schonen. De SP was in 2009 fel tegenstander van de verkoop van deze nutsbedrijven, die toen nog eigendom waren van gemeenten en provincies. Zie het dossier privatisering energiebedrijven. Ik denk overigens dat 15% van de verkoopsom betaald is door de Nederlandse staat. NUON werd destijds voor een groot deel gefinancierd met een leenconstructie, die Vattenfall een groot fiscaal voordeel opleverde. Inmiddels is die fiscale constructie flink ingeperkt, mede door ons toedoen.

Stevige publieke energiebedrijven kunnen een grote bijdrage leveren aan de noodzakelijke energietransitie. Ze hebben trouwens ook een nuttig rol bij het op peil houden van de bescherming van de afnemers. Of is iedereen al vergeten wat er met de banktarieven gebeurd is na het privatiseren van de Postbank? Op dit moment zijn er nog twee publieke energiebedrijven in Nederland: Eneco, dat vooral klanten in Zuid-Holland en Utrecht bedient en Delta, met als verzorgingsgebied Zeeland en West-Brabant.

Wie zou NUON moeten terugkopen? Uit pragmatische overwegingen zou je kunnen kijken naar de voormalige grootaandeelhouders, Gelderland, Noord-Holland en Amsterdam, die een groot deel van de opbrengst nog “op de bank” hebben staan. In 2008/9 heeft de SP, als alternatief voor privatiseren, gepleit voor de concentratie van het aandeelhouderschap bij enkele provincies en/of grote gemeenten. De enorme versnippering van het bezit zorgde er op dat moment voor dat de meeste gemeenten en provincies zich gedroegen als couponknippers: ze keken alleen maar naar het financiële rendement voor de korte termijn, in plaats van het maatschappelijk rendement voor de lange termijn.

Een andere optie zou zijn: staatsdeelneming. Uit het oogpunt van de markt waarop NUON opereert zelfs een logischer keuze. Bij een recent debat met Jeroen Dijsselbloem, als minister financiën verantwoordelijk voor staatsdeelnemingen, heb ik hem recent de vraag gesteld waarom de staat al twee decennia lang alleen maar deelnemingen verkoopt en nooit eens een nieuwe acquisitie doet? (ik vergeet nu even de gedwongen nationalisatie van ABN AMRO, die Dijsselbloem zo snel mogelijk weer kwijt wil). Dijsselbloem was het met me eens dat er geen principiële argumenten tegen een nieuwe acquisitie zijn. Voila, Jeroen!

7 reacties »

  1. Natuurlijk moet de staat NUON “opkopen” en daarbij dan de “vorige” eigenaars verplichten deel te nemen. Voorkomen moet worden dat NUON opgekocht gaat worden door Duitsland en wie weet wie nog meer smoel heeft op die tent.

    Reactie door M.Hoogeboom — juli 25, 2013 @ 12:29 pm

  2. Topman Eneco: draai privatisering nutsbedrijven terug…kijk eens aan, hoor je het ook eens van een ander…http://www.joop.nl/economie/detail/artikel/22164_topman_eneco_draai_privatisering_nutsbedrijven_terug/

    Reactie door M.Hoogeboom — juli 25, 2013 @ 12:58 pm

  3. “”De overheid moet op haar schreden terugkeren en voorwaarden scheppen om productiebedrijven en netwerken weer bij elkaar te brengen, onder eigen Nederlands bestuur, aldus De Haas.”

    Hè hè eindelijk sinds 1983 iemand aan de top van een energie bedrijf die gaat inzien dat de steun waarop onze economie draait nooit verkwanseld had mogen worden aan de markt. Dat was ook de reden waarom “juist” de liberalen begin vorige eeuw de electriciteits bedrijven overnamen van de particuliere eigenaren en die aan licenties verbonden en waarbij alleen licenties werdn verleend aan lagere overheden en bedrijven die in hun bezit waren.

    Maar die genen die zich nu liberalen “durven” te noemen zijn niets andes dan korzichtige geldwolven, ze maken het hele land totaal kapot.

    Ter zijde. Zit nog eens te lezen in “De geur van Geld” uitgegeven in 1993 bij SUN. En het is schrikbarend, er blijkt. zerker bij de banken, zelfs niets verandert sinds die tijd, vandaag de dag niet. Nog steeds worden de geldstromen beheerst door psychopaten die alleen het privé eigenbalang, vooral ten koste van de inwoners van dit land ( belastingen om de groeiende stroom miljonairs vooral nog rijker te maken) de overheid chanterend, waar overigens vooral mensen zitten die een gelijkgestemde psygische gesteldheid hebben, ten koste van een nog harder stijgend aantal armen.

    Psychopaten zonder enige empatisch vermogen maken nog steeds die dienstuit.

    Roelf

    Reactie door R. van Bergen — juli 25, 2013 @ 3:24 pm

  4. dag,

    Als website link ik naar een nieuwspagina van vandaag op de site van de Gooi en Eemlander over uw voorstel om NUON terug te kopen.

    Doe het alsjeblieft niet!

    Ik ben net als de SP altijd fel tegen de privatisering en commercialisering van nutsbedrijven geweest. Maar het bedrijf “NUON” van tegenwoordig, dat zou iedereen moeten zien te mijden als de pest. Want daar zit van hoog tot laag m.i. een malafide cultuur in intussen.

    Opgenomen meterstanden krijgen niet vanzelf pootjes in de administratie van een nutsbedrijf. Daar is mee geknoeid. Gelukkig huurde ik van een woningbouwvereniging en hebben we op de dag dat mijn huurcontract inging samen de meterstanden opgenomen: de verhuurder en ik. Ik kreeg een kopie en hij hield een kopie. En alleen dáármee heb ik NUON na een bijna een hele dag telefoneren overstag kunnen laten gaan: mijn argument dat als ze MIJ impliciet wilden beschuldigen van het opgeven van foute meterstanden, de consequentie zou zijn dat ze daarmee een landelijke corporatie met duizenden woningen in de verhuur, van medeplichtigheid beschuldigden!

    De reactie die ik bij de G&E zojuist heb gegeven, herhaal ik hieronder.

    quote

    Alsjeblieft niet. De BEZEMS die dáár doorheen moeten, zulke grote bezems moeten nog uitgevonden worden!

    Weg met NUON, zo ver mogelijk weg. Hebben het o.a. gepresteerd om voor een paar duizend Kwh te knoeien met mijn meterstanden. En daar sta je dan met je pinpas in een winkel half december: “u heeft saldotekort”.

    Bleek NUON automatisch tegen de € 700,- te hebben afgeschreven op basis van een jaarafrekening die ze me nog niet eens toegezonden hadden.

    Maar na bijna een volle dag op m’n eigen kosten met het NUON aan de telefoon hangen, kwam de aap uit de mouw. Bleken ze m’n begin-meterstand van ruim een jaar eerder (na m’n verhuizing) eigenhandig duizenden kilowattuur verláágd te hebben. En niet eens met een “rond” bedrag, nee: meerdere cijfers verschil. Ik had er een hennepkwekerij op kunnen laten draaien.

    Terugbetalen? “Nee mevrouw, we zullen het verschil als voorschot behandelen.”
    Terugbetalen jullie! “Nou, als u dat dan echt wilt… maar daar gaan wel zo’n drie weken overheen”.

    Terugbetaald hebben ze, dezelfde dag nog, want m’n bank heeft het bedrag direct teruggeboekt.

    Daar zal je staan half december met alleen een AOW-tje, een Bijstandsuitkering of anderszins een heel mager inkomen en nauwelijks spaargeld, en niet zo vasthoudend als een terrier als ik aan de telefoon was die dag. Dan wordt het droog brood eten drie weken lang, vanwege regelrechte oplichterijen bij NUON!

    De SP bedoelt het goed, maar ze weten in dit geval niet over wat voor ziekelijk criminele organisatie – want dat is het in korte tijd geworden m.i. – ze het hier hebben.

    Zie G&E 25-7 SP: overweeg Nuon terug te kopen

    Reactie door m. ruijzendaal — juli 25, 2013 @ 4:26 pm

  5. Op zich ben ik altijd tegen privatisering geweest, maar in dit geval is het een goede zaak geweest.

    Hoe weet je dat dan , vraagt men mij , of waarom dan?
    De reden is simpel , omdat Vattenfall het nu kwijt wil! Het ouderwetse gas en elektra verkopende NUON kost de multinational geld. Het bespaart ONS dus geld als we het niet zelf doen.

    Redenen om het wel te doen?
    1.Werkgelegenheid .
    Antwoord: Het gas moet toch worden geleverd, linksom of rechtsom.Dat mag van mij ook door de NEM, OXIO of elk ander bedrijf.
    2. de tarieven lopen op voor de burger.
    Antwoord: Waar komen die tarieven vandaan? Vastrecht gaat van 65 Euro naar 257 Euro per jaar vanaf 2002 – 2013 dat is 14.4% per jaar omhoog, 7 keer de inflatie(Alliander is in de handen van de overheid). De accijnzen en BTW zijn omhoog, dus weer kosten van het rijk, energieopslagheffing en milieuheffing, wederom kosten van het rijk.
    Het gas dat uit de grond komt is nog net zo goedkoop als 11 jaar geleden maar de overheid spekt zichzelf op kosten van uw portemonnee.

    Redenen om het niet te doen:
    Groene energie neemt elk jaar een groter aandeel van de markt, afgelopen jaar zijn er meer zonnepanelen verkocht dan in alle jaren hiervoor bij elkaar, want ze worden goedkoper en halen ook een steeds beter rendement.
    Als de groei élk jaar verdubbelt dan kan iedereen uitrekenen dat over 10-15 jaar de energiewereld zo veranderd is, dat de NUON alleen nog maar elektriciteit opslaat en her-distribueert en niet meer zelf maakt.
    Hebben we daar 6 miljard voor over als het hele bedrijf moet worden omgegooid en de helft ervan kan worden ontmanteld ? Kunnen we dan niet goedkoper een nieuw (overheids) bedrijf starten , levert dat niet veel meer werkgelegenheid op?
    Het Milieu, ik zou het bijna vergeten, het omzetten van zonneenergie in stroom en daarna weer gebruiken is milieu neutraal.

    Noot:
    Als daarna de groei of het rendement blijft verdubbelen hoeven we na 25 jaar ook geen gas meer te gebruiken . Een aparte elektrische ketel op elke verdieping voor een betere warmteverdeling, geen vastrecht meer voor gas, bijna geen onderhoud voor de ketel (elektrisch heeft een veel langere levensduur ), geen enkel risico meer op koolmonoxidevergiftiging en elektrisch heeft het voordeel dat bij grote aantallen verkoop de ketel snel in prijs zal dalen.

    En ps: ik heb geen enkele connectie met de elektronica branche.

    Met vriendelijke groet,
    Patrick

    Reactie door Patrick — juli 25, 2013 @ 5:02 pm

  6. Wellicht is het goed om de weg die de privatisering is gegaan sinds pak weg 1983, dat is dus begonnen 30 jaar geleden, zich sluipend aan de eigenaren, de burgers van dit land, heeft ontwikkeld.

    Het lijkt er op dat juist door dit , bewust gekozen, sluipende traject de meeste burgers niet hebben door gehad wat er aan de hand was en de praatjes van vooral neoliberalen over gigantische tarief voordelen voor die zelfde burger hebben daarop vooral een versluierend effect gehad.

    In 1983 verscheen er een rapport, opgesteld op aanwijzing van de overheid en geëntameerd door de directies van de nutsbedrijven ( inculsief SEP, de toenmalige netbeheerder in eigendom bij de productiebedrijven, de KeMa ook al een bedrijf in eigendom bij de Nutsbedrijven evenals de KiWa, voor water en Giveg voor gas).

    Dit rapport leidde de weg in om tot fusering te komen tussen electricitetsbedrijven gasbedrijven en water bedrijven. Later vielen de waterbedrijven weer af omdat de waterweg dit belemmerde.

    In de loop van de volgende jaren werd, mede onder druk van economische zaken de weg die te gaan was nader geprecieerd.

    De bedrijven die geïntegreerd Productie en distributie van elektriciteit als doel hadden, moesten splitsen. Het productiedeel, de centrales dus, moesten worden ondergebracht in een apart bedrijf en eventueel moest men fuseren met de productie van andere bedrijven. In 1987 begonnen voor mijn bedrijf, het toenmalige Elektriciteitsbedrijf voor Groningen en Drenthe besprekingen met het Provinciaal Elektriciteitsbedrijf van Friesland, de Ijsselcentrale ( Overijssel) en de Provinciale Gelderse Elektriciteits- Maatschappij, PGEM, de besprekingen om tot afsplitsing van de centrales te komen en die onder te brengen in een zelfstandig productiebedrijf waarvan de inbrengers aandeelhouders zouden zijn, zo ontstond de NV EPON ( De resten daarvan zijn nu Frans eigendom en opereren onder de naam Suez-GDF ( Gas de France) ).

    Die elektriciteitsproductie bedrijven mochten zich alleen richten op het “grootschalig” opwekken van elektriciteit dus in grote centrales, Gas- Olie en of kolen gestookt en Kern. Minder dan 75 Mw mocht door hen niet worden geproduceerd, dat was voorbehouden aan de overgebleven en ook tot fusie gedwongen, distributie bedrijven.

    Het EGD fuseerde eerst met enige regionale gasbedrijven en veranderde de naam in Essent, ook regionale kabelbedrijven werden hierin opgenomen. Het ging dan om de regio Groningen ( Provincie) en Noord-Drenthe, boven Hoogeveen, daaronder was de Ijsselcentrale de netbeheerder en ook die moest fuseren na het , gedwongen, afstoten van haar centrales, ook opgegaan in EPON.

    De Provincie Friesland bracht de over gebleven distributie poot onder in het nieuwe distributiebedrijf NUON . Verder werd de distributie van de PGEM in NUON ondergebracht en ook de distributie van de Ijsselcentral werd ingebracht bij NUON.

    In Friesland waren nog wat kleine gasbedrijven actief en ook die werden ondergebracht in NUON, behalve de FriGem ( vooral Leeuwarden).

    De bedrijfs cultuur bij het nieuwe NUON was ongeveer gelijk aan die van het voormalige PGEM en die werd door diverse mensen gewaardeerd op nogal Feodaal, ook door mij. Het zelfde deed zich voor bij EPON waarvan ik de eerste drie jaar OR voorzitter was, dat leidde die jaren tot regelmatige spanningen tussen de directie en de OR en spitste zich regelmatig toe op mijn persoon.

    De directie van de Frigem vond het dan ook ongepast om, zoals te verwachten was, immers PEB distributie was ook overgegaan naar NUON inclusief de ander gasbedrijven in Friesland, haar personeel deze overgang “aan te doen” en men vond dat zelfs zo ongepast dat men daarvan kond deed in diverse dagbladen. Frigem ging over naar Essent.

    Na verloop van tijd gingen de kabelaars van bepaalde gasbedrijven ook over naar een Essent dochter en die noemde zich Castel, uiteindelijk kwamen die terecht in Ziggo.

    Ook in het westen vonden dit soort “gedwongen door economische zaken en een paars kabinet”, dit soort scheidingen en fusies plaats zo ontstond er bijvoorbeeld een productiebedrijf “Utrecht, Noord-Holland, Amsterdam” UNA dus. Ik beperk me hier vooral tot dat waar ik tot mijn oren “gedwongen”in zat.

    Goed begin jaren 90 van de vorige eeuw hadden we dus Een grootschalige opwekkende Elektriciteitsmaatschappij EPON ( Eemscentrale, Hunze Centrale ( mijn roots), Centrale Bergum, Centrale Leeuwarden ( kort na het ontstaan van EPON opgeheven) Centrale Harculo, Centrale Nijmegen en de Flevocentrale. Ook werden er nog een paar kleine centrales van anderen beheerd zoals een warmtekracht centrale in Almere die woning warmte leverde.

    Voor de distributie hadden we dan Essent, met toen nog volgens sommigen, directie FriGem en ik, een redelijk open personeels- beleid en NUON met een meer feodaal ingericht personeelsbeleid, andermaal dus volgens de directie Frigem en mij.

    Beide distributie bedrijven zijn door latere samenvoegingen met andere distributie bedrijven nog groter gegroeid en toen opeens het verbod voor die bedrijven om grootschalige productie te bedrijven werd opgeheven kochten ze eerst grote centrales die bijvoorbeeld nog aan de fusie dwang waren ontkomen ( Voor zover ik me herinner bijvoorbeeld de Adercentrale, Noord Brabant) en zo groeide bijvoorbeeld NUON weer verder maar nu als een Elektriciteitsbedrijf zoals dat voor de fusie dwang van Paars verboden was. Ondertussen stapte de bestuurder ( CEO) van EPON , ik meen na succesvolle overdracht besprekingen met het Franse SUEZ, waarbij EPON onderdeel werd van Electrabel ( jawel België en eigenaar van de kerncentrales daar) , Van Halderen, over naar NUON.

    Daarmee was de toenmalige 30% grootschalige productie van Nederland min of meer onder curatele gesteld van de Belgen en van oud collega’s , ik was met een “bronzen voetdruk in 1996 op 54 jarig leeftijd naar huis vertrokken”, heb ik vernomen dat dat ook als zodanig werd ervaren .

    Waarbij de Belgen dus de “zetbazen”waren van de Franse directie van Suez. Na de fusie van Suez- met het 100% staatsbedrijf “Gas de France” werd daarmee Electrabel Nederland voor de helft volledig Frans staats eigendom. De Franse staat heeft nog een grootschalige opwekker voor 100% in eigendom en wel “Electricité de France”,( EDF) dat bedrijf is hoofdzakelijk gericht op het opwekken middels kernenergie ( Force de Frappe) in onder andere snelle kweekreactoren “Super Phenix) .

    Om dat dus het verbod op grootschalige productie opeens werd opgeheven hadden we in ons land opeens nog maar drie grote bedrijven die totaal los stonden van welke Nederlandse overheid dan ook, privatisering? Nee geen privatisering want Electrabel Nederland heet alweer enige tijd, maar nu losser van de Belgen, Suez -EDF en is op de keper beschouwd Frans staats eigendom ( met in Frankrijk dus een staats concurrent in de vorm van EDF).

    En toen begon bij de nog overgebleven, neoliberaal denkende, bestuurders , per definitie kortzichtige geldwolven dus, de dollar tekens weer in de ogen te komen.

    ( Ik ben er van overtuigd dat de hele 30 jaar durende exercitie op dit eind resultaat gericht is geweest en men om kortzichtige plaatselijk politieke doeleinden, bijvoorbeeld de blits maken met dure grote projecten zoals nu de onzinnige bouw/verbouw van energie verslindende en co2 uitstoot bevorderende IJspaleizen met het gewonnen geld te financieren, de zogenaamde NUON gelden wil het Provincie bestuur van Friesland steken in zo’n megalomaan project).

    NUON werd verkocht (verkwanseld is misschien ook wel een juist woord) aan het Zweedse staatsbedrijf ( wat privatisering, dit is toch zeggenschap weg geven over een voor de economie van primair belang zijnde productie middelen aan een andere staat, eigenlijk vind ik zoiets misdadig) Vattenval. Ik meen voor 10 miljard Euro. En nu draait NUON opeens helemaal niet meer zo goed en wilde Zweedse staat er weer vanaf, ik hoorde dat de marktwaarde van NUON nog een ½ miljard zou zijn.

    Esseent is ondertussen van de staat Nord- Reinland Westfalen enwe l als eigendom van de “Reinische Westfalische Elektricitätswerke” RWE. Mert andere woorden een Duitse Deelstaat kan de dienst uitmaken. Dan hebben we nog de nieuw opgericht netbeheerder en wel een volledig Nederland staats bedrijf, die, om onduidelijke redenen, een groot deel van het Duitse distributie net, dat lijdt onder ernstig achterstallig onderhoud, als ik het goed heb begrepen, heeft opgekocht.

    Uiteindelijk zit het Nederlandse volk met een gigantische zeperd en een chantabele gegeven, door andere, gelukkig nog wel bevriende landen, als het de elektriciteitsvoorziening betreft.

    Dat hebben we allemaal te danken aan die egocentrische megalomaan denkende alleen het eigen belang in het oog hebbende Neo Liberalen en onder Paars, PvdA en VVD is dat alles nog eens in een stroom versnelling gekomen.

    En nu is zo’n groot, van eminente belang voor onze economie, door die privatisering in grote moeilijkheden gekomen. Binnen de huidige maatschappelijke gesteldheid zou ik niet weten hoe dit op te lossen. Achteraf toegeven, zoals ik op andere gronden Neoliberalen heb zien doen Hoogervorst bijvoorbeeld, is wel heel gemakkelijk en lost niets op.

    Maar er is een gezegde : “In een democratie krijgt elk volk de regering die het verdient” en als dit misloopt, wat ik niet betwijfel, dan heeft dit volk dat wel aan zich zelf te danken. Dan kunnen wij socialisten langs de zijlijn alleen maar zeggen, zoals zo vaak: “Zie je wel, we hebben het toch gezegd”.

    Roelf

    Reactie door R. van Bergen — augustus 1, 2013 @ 3:13 pm

  7. En lees ik vandaag in de krant: Clustering grote opwekking heeft grote risico’s voor de levering zekerheid, heeft een onderzoeks commissie ontdekt.

    Breekt mij de klomp, dat wisten we al in de jaren 80 van de vorige eeuw toen alles nog in overheidshanden was. Een sterk koppelnet maakte het bouwen van grotere eenheden mogelijk, maar er moest zeker een redelijke spreiding over het land zijn. Juist door de privatisering is, blind varend met dollar tekens in de ogen, alles aan de markt overgelaten. En jawel nu zitten we met de gebakken peren. Het tranportnet, is nog steeds van de overheid, maar wel met absurde vrijheden en zo kocht men een deel van het Duitse transportnet op wat uiteindelijk ernstig telijden blijkt te hebben van achterstallig onderhoud, en nu moet Tennet, om redelijke leveringszekerheid te waarborgen, erg veel geld investeren in het sterker maken van het ransportnet omdat men de opwekkers alle vrijheid, gelijk de dommem neoliberale VVD principes, heeft gegeven om te doen wat hen het meeste geld oplevert en hun onderlinge concurentie positie versterkt, dat alles ten koste van de afnemers. Deze vorm van privatisering heet niet alleeen deze ellende met leveringszekerheid veroorzaakt, maar zal ander maal niet tot kosten vermindering voode consument leiden, maar andermaal tot kosten verhoging.

    En zoals gezegd, wat deze “deskundigen”commissie heeft “ontdekt” dat wisten wij in de branche al toen alles nog in overheidshanden was.

    Roelf

    Reactie door R. van Bergen — augustus 26, 2013 @ 10:57 am

RSS-feed voor reacties op dit bericht. TrackBack URI

Geef een reactie

www.sp.nl