Paulus Jansen

Weblog
Paulus Jansen

Wethouder wonen, ruimtelijke ordening, sport, dierenwelzijn en vastgoed in de gemeente Utrecht

dinsdag 26 juli 2011, 8.19 uur – paulus
Categorie: energie & klimaat, milieu

Citaat van de dag

“De Engelse autoriteiten waren zo ongerust over de risico’s van auto’s dat ze in 1865 verordonneerden dat iemand met een rode vlag voor deze zogenaamde weglocomotieven moest lopen.”
Jan Willem Nienhuys in The risks of radiation (bron: European Energy Review, 25 juli 2011)


Jan Willem Nienhuys is secretaris van de stichting Scepsis, die zich ten doel stelt om pseudowetenschappelijke beweringen te ontmaskeren

Nienhuys gebruikt het voorbeeld in een artikel over de risico’s van straling en de irrationele wijze waarop de bevolking -gevolgd door politici- met deze risico’s omgaan. De directe aanleiding is de tsunami in Japan, gevolgd door de nucleaire ramp in Fukushima, de Duitse Atomausstief en recent de nog veel opmerkelijker koerswijziging van de Franse regering.

Ik denk dat hij hiermee wel een punt maakt. Het is een bekend fenomeen dat eens in de tien jaar 100 doden met een vliegtuigongeluk groot nieuws is, terwijl iedere dag twee doden door auto-ongelukken goed is voor berichtjes in de marge van de krant. En over 1.000 doden per jaar door sluipmoordenaar asbest hoor je de media nog veel minder.

Waar Nienhuys te gemakkelijk overheen stapt is de schaal van een atoomramp. Het mag dan zo zijn dat het aantal doden per kilowattuur -vergeef me de cynische rekensom- veel lager is dan bij bv. kolencentrales (PJ: helemaal mee eens), maar als het misgaat komt de schade in een keer. De totale economische schade van Fukushima bedraagt volgens de huidige schatting meer dan 150 miljard euro. Dat kan de Japanse economie jarenlang ontwrichten. Hetzelfde geldt voor een hele regio die voor decennia ontruimd moet blijven. Mij lijkt dat je bij een fatsoenlijke risicoanalyse ook naar dat soort aspecten moet kijken.

Door dat niet te doen wekt Nienhuys de indruk van een dubbele agenda, waarmee hij afbreuk doet aan zijn terechte kritiek op irrationele debatten in het publieke domein.

3 reacties »

  1. Ik denk dat er weinige mensen of wetenschappers zijn die niet “een dubbele agenda” zullen hebben beste Paulus. Te pretenderen dat mensen op dat gebied geen dubbele agenda zouden kunnen (mogen?) hebben is een beetje een utopistische gedachte. Energie is vergeven van de “irrationaliteit”. Op vele fronten (want: een machtsmiddel met zeer hoge politieke waarde).

    Ik zou zeggen, als betrokkene met maar een agenda: vort met de zonnepaneelkes. We raken zoals bekend hopeloos achterop, en de achterstand begint inmiddels ondragelijk en zeer pijnlijk te worden, voor een absurd welvarend land als het onze. Zelfs Engeland is ons ook al voorbij gescheurd in een jaartje tijd, en ja, daar zijn ook NL bedrijven bij betrokken… Straks krijgen de Denen het ook nog in hun bol, en dan kunnen we definitief afscheid gaan nemen van Europa. Zitten wij straks met een door Verhagen er door geramde 2,5 GW “hyperveilige, Europees gestress-teste” giganuke en de koffers klaar om te vertrekken…

    Voor de harde cijfers:

    http://www.polderpv.nl/nieuws_PV77.htm#27jul2011_PV_park_frenzy_UK

    Reactie door Peter Segaar — juli 28, 2011 @ 3:03 pm

  2. Ik heb het verhaal van Nienhuys ook gelezen, maar ik vond het dubieus. Ik sympathiseer met sceptici, maar dat wil niet zeggen dat elk artikel dat geschreven is door iemand die zich sceptisch noemt, daarmee ook waar is. Ik ben ook sceptisch over sceptici.

    Nienhuys is een gepensioneerde wiskundige die schrijft over ingewikkelde biochemische processen, waarvan hij in elk geval vanuit zijn vak geen verstand van heeft.
    Verder baseert hij zich op een theorie die bedacht is door iemand, die verder de homeopathie voorstond. De sceptici, die ik ken, zijn (terecht) gezworen vijanden van de homeopathie. Nienhuys erkent dit, maar laat zich hierdoor niet ontmoedigen.
    Ook vind ik dat Nienhuys een zeer beperkte en zeer willekleurige keuze maakt uit de veelheid van beschikbare literatuur. De door hem genoemde hormesis-theorieen komen niet uit erkende vaktijdschriften, maar uit twee boeken die uitgegeven zijn door uitgeverij Springer. Daarmee is voor mij de wetenschappelijke waarde niet gegarandeerd. Het boek van Mukherjee, dat hij noemt, is volgens mij een standaardboek over kanker, maar zegt niets over hormesis. Nienhuys annexeert hier m.i. Mukherjee voor eigen doelen.
    Ik lees als natuurkundeleraar ook al tientallen jaren wetenschappelijke tijdschriften. Ik ga er niet van uit dat mij dat tot expert maakt buiten mijn vakgebied, maar de afwezigheid daarin van enige ondersteuning van de hormesistheorie, die Nienhuys aanhangt, doet mij geloven dat de theorie in zijn algemeenheid gewoon niet waar is.

    De European Energy Review is een lobby-instituut dat zich vermomt als een onafhankelijk blad. Het verhaal van Nienhuys komt de EER goed uit, want hij beweert dat lage doses straling eerder voordelig zijn dan nadelig. Dat wil de kernenergiewereld natuurlijk graag horen.
    Nu kan men, wat mij betreft, inderdaad de vraag opwerpen of de lineaire benadering van stralingsschade niet overdreven voorzichtig is. Het klopt dat de levende cel reparatieenzymen heeft, en dat de cel tot op zekere hoogte stralingsschade kan repareren. Ik pretendeer niet het antwoord te weten tot op welke hoogte dat nog lukt. Daarvoor is wetenschappelijk onderzoek nodig of nodig geweest (er is al veel bekend).
    Het probleem met het verhaal van Nienhuys is dat hij een heel weids verhaal ophangt om tot een heel beperkte uitspraak te komen. Als ik het met hem eens zou zijn op het hele beperkte gebiedje van radioaktieve straling, dan zou ik ook moeten geloven dat een hele lage dosis asbest een weldaad is voor de long, en dat ik een stuk gezonder wordt als ik alke dag een klein wolkje benzeen inadem. Dat was ik toch echt niet van plan.

    Normen worden altijd vastgesteld door te kijken welke dosis een aantoonbaar effect heeft, en daar dan een factor 10 of 50 onder te gaan zitten. Het kan best zijn dat de aanname, dat stralingsschade evenredig is met de dosis, overdreven is, maar op een eenvoudige manier de factor 10 of 50 levert die anders ook toegepast zou zijn.
    Overigens zijn de dosis-effect relaties bij straling niet, zoals Nienhuys zegt, alleen maar bij slachtoffers van de atoomaanvallen op Japan vastgesteld. Ze zijn ook vastgesteld door achteraf de doses vast te stellen van arbeiders in de Amerikaanse uraniummijnen, die massaal lomgkanker kregen, en van de meisjes die vroeger de radiumwijzers van horloges schilderden, en die masseel lipkanker kregen (vanwege het bevochtigen van de penselen). Nienhuys kent hier zijn leteratuur slecht.

    De hoofdboodschap dat mensen soms irrationeel met risico’s omgaan, is op zichzelf waar. Daarvan kun je eenvoudig talloze voorbeelden geven. Van het verhaal van Nienhuys echter heb je als ondersteuning voor deze bewering meer last dan gemak.

    bernard gerard

    Reactie door Bernard Gerard — augustus 5, 2011 @ 11:50 pm

  3. Ik ging Google wie Jan Willem Nienhuys is, nadat ik wat onzorgvuldig een verweer voor homeopathie (handen af van homeopathie)op zijn sceptisch site zette. Maar goed, al doende leert men….Hierbij kwam ik o.a. ook bij de SP uit, mijn eigen partij nota bene.

    Wat Bernard Gerard schrijft over dhr Nienhuys klopt inderdaad, gezworen vijand van de homeopathie hij noemt ze o.a. leugenaars, nou daar ken ik de vele van in de reguliere wereld, maar wordt veelal in de doofpot gestopt, weet niet wat ergens is.

    En inderdaad laat hij zich niet uit het veld slaan en leest wat hij lezen wilt om af te kunnen vuren. Hij zeurt over het niet bewezen en kunnen aantonen van homeopathische middelen na elke keer verdunnen het flesje 100 maal krachtig gestoten moet worden tegen een in leer gebonden boek, of ander hard elastisch voorwerp. In al die 200 jaar is men er niet in geslaagd aan te tonen dat dit ergens voor nodig was.

    Dan denk ik, val men daar over, is dat het?
    Zo lust ik er nog wel meer van, de reguliere wereld kan er ook wat van.

    Risico’s, zullen we de risico’s van regulier en homeopathie met elkaar overwegen? Dan hoef ik maar te denken aan een ibuprofen, ibuprofen bij regelmatige inname 24% meer kans op een hartaanval met zich … Regelmatig gebruik van ibuprofen kan maagklachten veroorzaken, die meer schade kan verrichten, dan volgens Nienhuys, lege granule met suiker erin, van een homeopathisch middel. Man denk ik waar maak jij je dan druk om, maak je druk over het gif wat we innemen tijdens ons voedsel! Het vlees wat vol gepropt is met zooi!

    Levend bewijs in homeopathie van inname van een middel, veeg hij radicaal van tafel.
    Hij beweert kei hard dat er geen aantoonbaar bewijs is, nou dan ben je zelf een in leer gesloten gebonden boek, sorry hoor!

    In een vorige mail aan dhr. Nienhuys, gaf ik er een simpele verklaring uitleg voor, maar dat heeft hij totaal niet tot zich genomen, veeg het gewoon van tafel, nee hij stuurt dus het verweer dat homeopaten hierin in 200 jaar niet geslaagd zijn omdat aan te tonen en noemt ze even verder op leugenaars. Erg open minded deze man.

    Kortom zoals hij is met zijn kijk en visie op bepaalde zaken, zelf een in leer gebonden gesloten boek is, daarin staat zijn visie, een andere kijk hierop laat hij niet binnen, noemt hij leugenachtig!

    Reactie door Jolanda — juli 26, 2013 @ 5:18 pm

RSS-feed voor reacties op dit bericht. TrackBack URI

Geef een reactie

www.sp.nl