Paulus Jansen

Weblog
Paulus Jansen

Wethouder wonen, ruimtelijke ordening, sport, dierenwelzijn en vastgoed in de gemeente Utrecht

maandag 2 augustus 2010, 8.30 uur – paulus
Categorie: Algemeen

werkbezoek NUON/Eemshaven

Na het chemiepark Delfzijl bezocht ik woensdagmiddag samen met Emile Roemer het bedrijventerrein Eemshaven, dat zich profileert als de energiepoort van Nederland. Voorlopig wordt dat vooral steeds meer fossiele energie.


aan de Eemshaven staat behalve een sloot fossiel vermogen ook 265MW aan windmolens opgesteld

Je kan de Eemshaven gemakkelijk vinden: alle hoogspanningsmasten in de omgeving leiden er heen. Aan de zijde van de Dollard staan al enige tijd twee elektriciteitscentrales van Elektrabel (gas), samen goed voor 2600 MW. Op een steenword afstand is een 1600 MW poederkoolcentrale van RWE in aanbouw en nog iets verderop fase 1 van het 1200 MW Magnum project van NUON, waar we vanmiddag te gast zijn. De bedoeling is dat dit uiteindelijk een multifuel centrale wordt, bestaande uit een kolen-/biomassavergassingsinstallatie gekoppeld aan een gascentrale. Voorlopig wordt alleen de gascentrale gebouwd, want de investeringskosten voor fase 1 zijn inmiddels opgelopen tot €1,8 miljard en door de daling van de gasprijzen (…) is het economische voordeel van kolenstook even verdampt. Het kan verkeren.
Maar we zijn er nog niet, want onlangs sloot ook het Zwitserse Advanced Power een grondcontract af met Groningen Seaports voor de bouw van twee gasgestookte STEG-eenheden met een totaal vermogen van 1200MW.

Dat alles telt op tot een indrukwekkende 6600MW aan gas-, kolen- en biomassavermogen, waarvan alleen de biomassa met enige goede wil als duurzaam te bestempelen is. Daar steekt de 265 MW aan windmolens schraal bij af, ook al maakt het windpark visueel meer indruk dan de fossiele centrales.

“Waarom zoveel fossiel, we zouden toch gaan verduurzamen?” is dan ook de eerste vraag die Emile Roemer aan Ton Duijn, de toekomstige bedrijfsleider van de Magnumcentrale, stelt. Duijn legt uit dat dit alles te maken heeft met het zwalkende energiebeleid beleid van de Nederlandse overheid in het afgelopen decennium, waardoor investeerders in duurzame energie niet zeker zijn dat hun investeringen rendement opleveren. Het Duitse feedin systeem wordt als voorbeeld genoemd van consistent overheidsbeleid. Dat vind ik ook, sinds ik in de Kamer zit pleit ik voor aansluiting bij de Duitse aanpak.

Daarna hebben we het over de enorme vertraging van het project, door allerlei bezwaarprocedures op grond van de Wet milieubeheer en de nieuwe Natuurbeschermingswet, waarbij de bezwaarmakers in hoogste instantie deels in het gelijk zijn gesteld. Kolenvergassing is een relatief nieuwe techniek en NUON wilde in de milieuvergunning zoveel mogelijk ruimte krijgen om in de toekomst de vergasser met verschillende brandstoffen en reststoffen te kunnen stoken.
Dat vond de rechter niet zo’n goed idee (ik ook niet trouwens), dus moest er flink gesleuteld worden aan de vergunningaanvraag. Als gevolg daarvan staat er op het bouwterrein een enorme blaashal waarin al geleverde onderdelen van de centrale liggen te wachten op de bouw. De vertraging kostte NUON inmiddels €300 miljoen. Het bedrijf zegt hiervan geleerd te hebben dat bij dit soort projecten veel eerder overleg met maatschappelijke organisaties moet plaatsvinden, zodat vooraf beter rekening gehouden kan worden met wensen en bezwaren.

Concurrent RWE die een ouderwetse poederkoolcentrale bouwt startte later, maar ligt inmiddels ver voor met de bouw. Dat is zuur voor NUON, want kolenvergassing is op zich een minder vervuilende en flexibeler vorm van elektriciteitsproductie dan een poederkoolcentrale. Helaas wordt die flexibiliteit in mijn ogen onderbenut, want het had naar mijn mening voor de hand gelegen om alleen de kolenvergasser aan de Eemshaven te bouwen en de elektriciteitsproductie in de vorm van WKK-eenheden in het stedelijk gebied te plaatsen, zodat je de restwarmte van de elektriciteitsproductie nuttig kan gebruiken. Dat is een gemiste kans.

Tijdens een rondwandeling over het bouwterrein vraag ik of de veiligheid van de windmolens, die tussen de bedrijven staan, geen probleem is. Ik ben al jaren zeer kritisch over de Nederlandse veiligheidsnormen voor windmolens op land, en de handhaving daarvan. Ook hier blijkt veiligheid een issue. Tijdens de afgelopen strenge winters bleek zich veel vaker dan gedacht ijsvorming voor te doen op de wieken. Als dat ijs vervolgens loslaat terwijl de wieken draaien kan het een projectiel vormen waar je beter niet door getroffen kan worden.
Inmiddels is er een aangepast beheerplan voor de windmolens opgesteld, waardoor deze bij ongunstige omstandigheden stil gezet worden. Dat scheelt natuurlijk wel in elektriciteitsopbrengst, dus zou het slimmer zijn om hier bij de keuze van locaties voor en inpassing van windmolens meer rekening mee te houden.

Om half zes nemen we afscheid van de NUON-medewerkers na een zeer openhartige discussie over de frictie tussen het streven duurzaamheid en de schoorsteen die moet roken.

2 reacties »

  1. Err.. Hoe komen we nu in hemaesnaam aan 20% duurzame elektriciteitsopwekking in 2020 als men daar de ene vette fossiele centrale na de andere bouwt en tegelijk windturbines stil zet vanwege een ijspegeltje. Nooit never niet dus. En Nuon, RWe en consorten maar schuddebuiken van het lachen……

    Reactie door Floris — augustus 3, 2010 @ 4:08 pm

  2. Kolen kun je alleen met laag CO2 verstoken als je (hoge druk) koolvergassing toepast met CO2 die in de grond (gasvelden) wordt gepompt. Dat is op zijn beurt alleen mogelijk als er een prijs op CO2 wordt gehanteerd of een subsidie wordt gegeven op het terugpompen van de CO2. Voordeel van koolvergassing is dat CO2 erg zuiver is en op hoge druk. Nadeel is dat koolvergassing een duurdere technologie is.
    En voor wie denkt dat E-opwekking wel met molens kan of met zonnecellen: be my quest and show me !!!!

    Reactie door Jan de Jong — januari 19, 2011 @ 7:56 pm

RSS-feed voor reacties op dit bericht. TrackBack URI

Geef een reactie

www.sp.nl