Paulus Jansen

Weblog
Paulus Jansen

Wethouder wonen, ruimtelijke ordening, sport, dierenwelzijn en vastgoed in de gemeente Utrecht

zondag 1 maart 2009, 15.52 uur – paulus
Categorie: Kamervragen, energie & klimaat, ruimtelijke ordening

Windmolens Emmapolder: illegaal

De Raad van State heeft op 25 februari jl. de vergunning op grond van de Natuurbeschermingswet voor de plaatsing van 17 windturbines in de Emmapolder (Delfzijl) vernietigd. Maar de molens waren inmiddels al wel geplaatst. Moeten ze dus weg? Daarover zou ik graag opheldering krijgen van de verantwoordelijk minister Verburg (LNV) en minister Cramer (VROM).

windmolens
de enige windmolens op land die kunnen rekenen op 100% draagvlak

De uitspraak onderstreept hoe lastig het is om op land extra windvermogen te plaatsen. Om die reden pleit de SP, groot voorstander van tempo bij het realiseren van duurzame energie, voor méér wind op zee en minder op land. Gebeurt dit niet dan blijft het kabinet ontzettend veel energie (..) verspillen aan processen tegen omwonenden. Zonde van de tijd.

Op land zouden er alleen nog turbines bij kunnen komen op grootschalige bedrijventerreinen of gebundeld met grootschalige infrastructuur. Ook zou wat ons betreft de rechtsbescherming van omwonenden verbeterd moeten worden. Het is ronduit schandalig dat de te hoge geluidbelasting van grote windmolens, al meer dan zes jaar bekend, nog niet vertaald is in aangescherpte eisen.

De belangrijkste reden dat Cramer tóch kiest voor wind op land is: geld. De subsidie voor wind op land is lager, het kost de schatkist minder geld. Maar als je de kosten van de oeverloze procedures meetelt betwijfel ik of deze rekensom nog wel klopt. Het heeft wat mij betreft ook geen zin om de omwonenden monddood te maken: zonder maatschappelijk draagvlak komt duurzame energie niet van de grond. En dat draagvlak is er wél voor wind op zee.

Vragen van het lid Jansen (SP) aan de minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieu en de minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit over vernietiging van de vergunning voor oprichting en gebruik van 17 windturbines in de Emmapolder, ingediend 27 januari 2009.

1. Hebt u kennisgenomen van de uitspraak van de Raad van State over het geding tussen Stichting Windhoek, Windpark Westereems B.V. en de minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit? (1)

2. Wat zijn naar uw oordeel de rechtsgevolgen van deze uitspraak?

3. Heeft dit tot consequentie dat de 17 windturbines in de Emmapolder hierdoor moeten verdwijnen? Zo nee, waarom niet? Zo ja, binnen welk termijn zal dit moeten plaatsvinden?

4. Wie is aansprakelijk voor de te maken kosten van de mogelijke verwijdering van de windturbines en het herstel van de omgeving?

(1) Afdeling bestuursrechtspraak Raad van State, 25 februari 2009, zaaknummer 200709030/1

17 reacties »

  1. Goede reactie ben benieuwd naar het antwoord, echter die foto en vergelijking we hebben het hier over industriële apparaten, gigantische turbines, de vergelijking met de tot ons erfgoed behorende Leeghwater molens gaat volledig mank, die zijn van natuurlijke materialen gemaakt en niet landschap dominerend.
    In die trend, windturbine PARKEN ? Nee, turbines aangelegd op een industrie site, PARK impliceert rust, ruimte en groen, heel wat anders dan de nabijheid van turbines…..

    Reactie door Jim Mollet — maart 1, 2009 @ 4:44 pm

  2. @Jim, ik sluit niet uit dat die foto hmoristisch bedoeld was.

    Reactie door paulus — maart 1, 2009 @ 5:16 pm

  3. De vragen van P. Jansen zijn uitstekend geformuleerd.
    De uitspraak van de RvS gelezen hebbend, zal de minister van LNV handhavend moeten optreden, omdat deze minister de omstreden vergunning had verleend voor het oprichten van de windturbines, die nu door de RvS is vernietigd.
    De minister van VROM was geen partij in de procedure.

    Reactie door mr. ir. R.G.M. van Rooij — maart 1, 2009 @ 5:39 pm

  4. Uitstekende opstelling wederom van Paulus Jansen/de SP.
    Ook zeer juist om het verband met het schandalige beleid t.a.v. de geluidnormen te leggen(bij de windmolens gaat het net zoals bij Schiphol, de normen worden aangepast aan de doelstelling). Trouwens er ligt ook een verband met de SDE-subsidie. Essent zal toch geen subsidie ontvangen voor de illegaal opgerichte windturbines? Vraag aan de minister van EZ?

    Vanwege de alerte reactie van Paulus Jansen vrees ik nu wel dat ik SP zal moeten blijven stemmen. Als floating voter had ik er na zo lange tijd wel eens vanaf gewild. Maar het is niet anders.

    Said Zwerver.

    Reactie door S. Zwerver — maart 1, 2009 @ 6:46 pm

  5. Nu kan ik me bij de bezwaren van omwonenden niets voorstellen in dat gebied. Of het moet uit Oudeschip komen (een vlek die ooit eens ontvolkt zou moeten worden omdat de Eemshaven wellicht uitgebreid zou moeten worden in het kader van LNG aanlanding)? Ik heb dat ook niet in de publicaties gezien, ik meen me te herinneren dat het juist organisaties als de Waddenvereniging zijn die dit proberen tegen te houden.

    Toch zal dit noodzakelijk blijken, dus het is kiezen of delen.

    Wat die andere “Leegwater” molens betreft, zelfs daar zijn er door mensen bezwaren aangevoerd.

    Volgens oud recht hebben deze molens het recht van onbelemmerde windvang. Nu komt het voor dat sommige molens door achterstallig onderhoud en soms zelfs door bewuste aanplant omdat de molen toch niet meer in bedrijf was, onvoldoende wind kunnen vangen om goed te werken.

    Nu zijn er molenaars die eisen dat die bomen worden gekapt zodat de molen weer in bedrijf kan, onder het motto stilstand is achteruitgang, als zo’n molen lange tijd niet werkt dan kun je hem na verloop van tijd “weggooien”.

    Dus zijn er hier en daar plekken waar de “bomenliefhebbers” tegenover de “molenliefhebbers” staan en ook dat zal wel weer doorgaan tot de RvS.

    Roelf

    Reactie door R van Bergen — maart 2, 2009 @ 3:41 pm

  6. Iets te gretig tegen windmolen op het land, beste Paulus.
    Dat van die geluidsnormen is een onzinnig statement. De EU normen die er voor in de plaats komen geven vrijwel de zelfde resultaten.

    Bovendien zit de Raad van State gewoon fout, ze zijn misleid.

    Essent moet gewoon opnieuw een vergunning aanvragen.

    In feb 2009 heeft Alterra een onderzoek gepubliceerd waarin geconcludeerd werd dat er geen juridische belemmeringen zijn om windparken in de natuur te bouwen. MITS er vooraf goed onderzocht is welke invloeden er op de natuur zijn.
    Als die invloed nihil is, is er geen juridisch bezwaar te maken.
    Je vergunning krijger moet dan wel “met de hand aan de kraan” exploiteren. na de bouw blijven onderzoeken of er effecten op de natuur zijn waar te nemen.
    Mocht dat zo zijn, dan moet natuurlijk onderzocht worden of dat door het windpark komt, of door iets anders.

    Zo bleek in Denemarken dat windparken op zee, juist meer vogels aantrokken. Tussen de windmolens op zee mag niet meer gevist worden, en dat leidt tot een explosie van het zeeleven. Vogels zijn dan niet meer weg te slaan van hun nieuwe voedselbron. Vooral de zeeduiker kolonie groeide sterk bij het windpark.
    Aalscholvers zien vaak goede nestel mogelijkheden op een windmolen. Zo kan blijken dat een windpark juist een positieve invloed heeft op de habitat van de Waddenzee.

    De Raad van State was dus niet goed op de hoogte.

    En het geluid, daar in Noord Groningen, dat komt niet van de windmolens, maar van de Waddenzee en van het plaatselijke verkeer.

    Ga trouwens zelf en kijken bij die oude molens op de foto, dan zul je zien dat juist die molens geen goede fundering hebben, ze verzakken, Dus er is geen sprake van 100% draagvlak, Niet fysiek, en ook niet onder de bevolking, want dan was er wel voldoende geld geweest, voor het verbeteren van de fundering.

    Nog een tip voor de bestrijding van de crisis

    Werk mee aan de bouw van regionale cooperatieve windparken. OP die manier kunnen de leden van de cooperatie, wat bijverdienen, en kunnen ze in de toekomst hun pensioen aanvullen.
    bedenk dat vroeger de overwinst van de elektra rekenignen naar de lokale overheden gingen, en toch nog een beetje voor de gemeenschap werden besteed.
    Als de leden van de cooperatie die winst krijgen, gaat het opeen veel eerlijker manier de maatschappij in.

    Dan zullen ook veel kiezers op een postieve manier tegen windmolens aankijken.
    Zorg dan dat dat ook voor de SP geldt.

    Reactie door Henk Daalder Windpark Wiki — maart 2, 2009 @ 10:10 pm

  7. Paulus,
    Over de kosten van de sloop hoef je je geen zorgen te maken. Die kunnen door Essent met gemak betaald worden met de vele tonnen per jaar per molen te veel aan MEP-subsidies voor de overige molens.
    Zie vooral ook:
    http://home.kpn.nl/windsh/009-sde.html

    Reactie door Jaap Langenbach — maart 3, 2009 @ 11:41 am

  8. Paulus,

    Jij vermoedt dat wind op zee misschien wel eens goedkoper zou kunnen zijn dan wind op land als we de kosten van overloze procedures zouden meerekenen. Gelukkig wordt het land niet bestuurd door mensen die zich laten leiden door vermoedens. Oppositie voeren is blijkbaar wel een gevoelskwestie. Wind op zee is momenteel nog meer dan twee maal zo duur als wind op land (inclusief de oeverloze procedures). Wil jij aan je achterban uitleggen dat dat geld goed besteed is?
    Verder ben jij er van overtuigd dat er geen draagvlak is voor windturbines op land. Ook dat kan niet worden gestaafd. Lees het rapport van Smart Agent Company eens op na: http://www.windenergie.nl/site/data/document/216.pdf. Veel mensen zijn helemaal niet zo uitgesproken over windmolens ook al lijkt dat wellicht zo omdat de tegenstanders zich flink manifesteren.
    Ook in de ‘geluidsdiscussie’ zou je je nog wat verder kunnen verdiepen voor je roept dat de eisen moeten worden aangescherpt. Er is interessant onderzoek van Pedersen en Van den Berg (notabene de ontdekker van het effect dat je beschrijft) over de relatie tussen de ervaren hinder van omwonenden van windparken en de geluidsbelasting. Het blijkt dat ervaren hinder veel minder is bij mensen die financieel participeren in windprojecten of bij mensen die windmolens niet leleijk vinden en, vreemd genoeg, weer sterker is in stedelijk gebied dan in landelijk gebied. Geluid(overlast) is kortom ook niet zo’n eenvoudig onderwerp als het misschien lijkt. Zie: http://www.rug.nl/wewi/deWetenschapswinkels/natuurkunde/publicaties/WFp-final-summary-1.pdf
    Een beetje meer nuance zou je goed doen (en de duurzame energie ook trouwens).

    Reactie door Evert de Zoeten — maart 3, 2009 @ 2:38 pm

  9. @8 Evert,

    Mijn overtuiging dat er een probleem is met de draagkracht voor wind op land baseer ik onder meer op de brief van de minister van economische zaken van 15 januari 2009 over de uitvoering van de Stimulerings Regeling Duurzame Energie in 2008.
    Die uitvoering is een fiasco geworden, met name door de gigantische onderuitputting van het budget voor wind op land. De doelstelling was de vergunning van 500MW wind op land in 2008. Het is geworden: 85,7MW. Minder dan 20% van de doelstelling. Bezwaarprocedures vormen de hoofdmoot van de zeer teleurstellende belangstelling voor de SDE/Wind op Land.
    Overigens geef ik ook aan hoe ik denk dat het draagvlak verbeterd kan worden. Maar als dat advies door de minister in de wind (…) wordt geslagen vrees ik dat het in 2009 van hetzelfde laken en pak wordt.

    Reactie door paulus — maart 3, 2009 @ 5:44 pm

  10. Beste Paulus,
    Zou je Wind op Land iets serieuzer kunnen benaderen?
    Het is een factor 3 duurder dan wind op zee, dat is de prijs die w samen gaan betalen voor Windparken op Zee. Kijk maar in de SDE budgetten.
    Op het Land krijgen we gewoon meer duurzame energie voor ons geld.

    Dat die procedures lang en moeizaam zijn, dat maakt de windstroom niet een factor 3 duurder.

    Waarom werk je niet mee om het probleem op te lossen?
    Zorg dat een regionaal windpark verplicht aantrekkelijker is voor de omwonenden.
    Bijvoorbeeld door een cooperatief windpark het zelfleverings model toe te staan. Daarmee kunnen veel bezwaren van de SDE worden ondervangen.
    Verder heeft het LUW project, ook opgeleverd dat ca 70% positief denkt over windmolens in de buurt. Het onderzoek naar “de beleving van windenergie” staat op de VROM website. Nederlanders zijn in 4 categorieen opgedeeld
    De TOP mensen 15%, doen altijd mee
    de OK mensen 35%, doen mee als ze er voordeel van hebben, bijvoorbeeld een lagere stroomrekening, en het eerlijk en zakelijk wordt aangepakt
    De OCH mensen, zij zijn niet echt bezig met duurzaamheid, maar staan wel open in meedoen als de gemeenschap het samen doet. Dan zijn ze voor.
    De NEE mensen ca 15%, hiervan vormt slechts een paar % de luidruchtige tegenstanders, die paar% zijn de mensen waar lokale politici bang voor zijn. Die politici willen zich kennelijk niet verdiepen in wat er echt speelt.
    Natuurlijk zitten er in die 15% ook SP stemmers.
    Maar heb je niet de verantwoordelijkheid je achterban wat beter voor te lichten?

    Reactie door Henk Daalder Windpark Wiki — maart 4, 2009 @ 8:24 am

  11. @10 Henk,
    “zorg dat een regionaal windpark verplicht aantrekkelijker is voor omwonenden.”
    Tsja, volgens mij betekent democratie dat je de mening van mensen serieus neemt, ook als ze er niet precies hetzelfde over denken als je zelf.

    Reactie door paulus — maart 4, 2009 @ 2:58 pm

  12. Nog een tip voor de SP achterban in de grote steden.
    Ook daar kunnen mensen met een beperkte beurs, goedkopere en stabiele energiekosten krijgen, met een aandeel in een regionaal windpark.

    Door de stroom kosten van 2 tot 5 jaar eenmalig in een regionaal windpark te investeren, hebben die mensen 20 tot 30 jaar lang een constante prijs voor hun elektriciteit.
    Met dat bedrag kopen ze in feite opwek capaciteit, een stuk van een windmolen.
    Die blijft het 20 tot 30 jaar doen.
    Op jaarbasis zal dat stukje voldoende stroom leveren dan het gezin verbruikt.
    Als de gemeente dat bedrag voorschiet, kunnen ze het in bijvoorbeeld 10 afbetalen en zo meteen een lagere energierekening hebben.

    Reactie door Henk Daalder Windpark Wiki — maart 5, 2009 @ 11:49 pm

  13. Het voordeel van windenergie op land is dat de kostprijs van een KWh veel lager is dan windenergie op zee.

    Reactie door Danny — maart 27, 2009 @ 1:00 pm

  14. beste Paulus,

    het bezwaar van Windhoek en anderen heeft te maken met de aantasting van het open landschap vanuit de Waddenzee en dat dat door LNV niet goed genoegd onderbouwd is! Dat is dus een heel andere invulling dan wat u suggereert. Ik ben destijds als specialist van een onafhankelijke en deskundige partij ingeschakeld om de landschappelijke impact op de waddenzee te onderzoeken. Daarbij heb ik niet alleen rekening gehouden met de hoogte van de windturbines (wat tot dusverre iedereen doet), maar ook met breedte van de onderdelen van de windturbine. Een groot rank en smal voorwerp valt eerder weg tegen de achtergrond als een groot breed en plomp voorwerp, ook al is de laatste lager. Dat heeft te maken met het oplossend vermogen van het oog (resolutie). In het geval van de invloed van de windturbines van Emmapolder, blijkt dat juist de andere nieuwe objecten (de nieuwe energiecentrales van NUON (multifuel), RWE (kolen) in het aangrenzende Eemshaven, zie ook Groningen Seaports) een veel grotere zichtbaarheid kennen dan de windturbines!
    Dat ligt aan de immense breedte (honderden m)en hoogte (90 m en meer) afmetingen van de gebouwen, maar ook de schoorstenen hebben een veel grotere diameter dan de masten en bladen van de windturbines. Daarmee wordt de zichtbaarheid van deze gebouwen alleen beperkt door de meteorologische zichtbaarheid (max ca. 50km) en bij windturbines door hun afmetingen (max ca. 20 km).
    Kortom het argument dat windturbines het open landschap beinvloeden valt niet te ontkennen, maar de mate waarin dat objectief het geval is wordt alleen betrokken op windturbines en niet op andere grote objecten als energiecentrales. Kunt u dat laatste niet aan de kaak stellen? In de MER van de centrales is de aandacht voor zichtbaarheid een lachertje.
    Tenslotte vind ik het voor de rechtspraak slecht dat windhoek de raad heeft weten te overtuigen, terwijl de raad zich beter had moeten en kunnen informeren. Essent heeft alle benodigde informatie; vraagt u dat eens op.

    Reactie door Rob van Beek — april 16, 2009 @ 9:39 pm

  15. Geachte heer Jansen,

    Enkele opmerkingen en vragen:

    Mbt foto en reactie 1.: Zo’n 100-150 jaar geleden stuitten deze (nu oude, nostalgische) windmolens op nogal wat bezwaren van burgers wegens lawaai en landschapsverstoring.
    Het rendement van deze oude molens is trouwens bijzonder laag.

    Hoe gaat Ned. zijn doelstelling van 20% halen, nu krap 3%?, bij het huidige restriktieve beleid? Plaatsing op zee is prachtig maar zeer kostbaar tov land. Wil de gemiddelde bezwaarmaker hiervoor behoorlijk extra belasting betalen?

    Weet u dat oa. in Londen kleine windgeneratoren toegestaan zijn?

    Bent u bekend met testveld kleine windturbines, Technopark Schoondijke? Samenwerking van DELTA N.V., Provincie Zeeland, Gemeente Sluis, stichting Zeeuwind, en Greenlab, een joint venture tussen ENECO en Greenchoice

    Weet u dat schiphol (ook niet gek, en zeer commercieel) kleine, robuuste en stille windturbines inzet?

    Wat kan en wil de SP (mijn partij?) doen om nu het echte belang, schone toekomst voor oa onze kinderen, dus ook meer windenergie en ook op het land (zie mijn eerste opmerking), te bewerkstelligen?

    Reactie door r busscher — juni 2, 2009 @ 11:54 am

  16. De windmolen paradox

    Windmolens verbruiken meer brandstof dan zij uitsparen. Hé, hoe kan dat nou? Wind is toch gratis, groen, duurzaam en onuitputtelijk? Dat klopt wel maar elektriciteit moet het gehele jaar 24 uur per dag beschikbaar zijn. Uit praktijkcijfers blijkt dat windmolens gemiddeld 6 uur per dag produceren, mogelijk in de toekomst ver op zee 10 uur per dag. De wind komt en gaat naar eigen willekeur. De centrales moeten dus het gehele jaar meedraaien en op- en afgeregeld naargelang er windstroom is. Dit op- en afregelen kost natuurlijk extra brandstof zoals elke autorijder zal weten. Vanwege de vereiste 24 uur per dag beschikbaarheid van stroom kost bijkoppelen van de variabele windstroom aan het elektriciteitsnet meer brandstof dan de beoogde besparing: de windmolen paradox.
    An inconvenient truth for some of us.

    Waarom dan windmolens? Vraag dat maar aan Kamerlid Diederik Samsom, ex-minister Jacqueline Cramer en ex-minister Maria van der Hoeven. In hun antwoorden zijn dan steekwoorden te vinden als milieu, groen, onuitputtelijk. Kunt u het nog volgen?

    The greenspeakers are blowing your taxmoney in the wind.

    Onderbouwing zie: http://www.clepair.net
    klink op Wind

    Reactie door besserwessie — maart 2, 2010 @ 4:09 pm

  17. [...] de molens waren inmiddels al wel door Essent geplaatst. Moeten ze dus weg? Daarover vraagt Paulus Jansen van de SP opheldering aan de verantwoordelijk minister Verburg (LNV) en minister Cramer (VROM). [...]

    Pingback door Windmolens Emmapolder: illegaal gebouwd – Nationaal Kritisch Platform Windenergie — oktober 10, 2017 @ 4:28 pm

RSS-feed voor reacties op dit bericht. TrackBack URI

Geef een reactie

www.sp.nl